رشد نگهداری حیوانات خانگی و کاهش فرزندآوری؛ زنگ خطری برای آینده جمعیت

رئیس بیمارستان الزهرا (س) تبریز با هشدار نسبت به کاهش زاد و ولد در جامعه، نگهداری حیوانات خانگی به‌جای فرزندآوری را یکی از نشانه‌های نگران‌کننده تغییر سبک زندگی و تهدیدی جدی برای آینده جمعیتی کشور دانست.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی تبریز، دکتر مریم واعظی، رئیس بیمارستان الزهرا (س) تبریز روز دوشنبه، بیست و هشتم اردیبهشت ماه، 1405در بازدید کارکنان بهداشت از بیمارستان الزهرا (س)تبریز، با تاکید بر نقش پیشگیرانه و آموزشی حوزه بهداشت گفت: بخش مهمی از موفقیت‌های حوزه درمان، مرهون فعالیت‌های حوزه بهداشت است؛ چراکه سلامت جامعه پیش از درمان، در گرو آموزش، پیشگیری و غربالگری است.

وی با بیان اینکه بیمارستان الزهرا تبریز یک مرکز آموزشی، پژوهشی و درمانی است، افزود: هرچند نام این مرکز بهداشت نیست، اما در عمل حوزه بهداشت در خط مقدم پیشگیری قرار دارد و پس از آن درمان وارد می‌شود.

دکتر واعظی با اشاره به انجام غربالگری سرطان سرویکس در این بیمارستان تصریح کرد: سه نوع سرطان قابلیت غربالگری دارند که هر سه در این مرکز انجام می‌شود. همچنین غربالگری در برخی گروه‌های سنی از ۵۰ سالگی آغاز می‌شود و آزمایش‌های مربوط به سرویکس نیز در این روند انجام می‌گیرد.

رئیس بیمارستان الزهرا (س) با اشاره به اینکه ۳۵ درصد از تخت‌های این مرکز به حوزه نوزادان اختصاص دارد، اظهار کرد: در حوزه آموزش سلامت نیز برای بیماری‌های مختلفی که با افزایش آگاهی عمومی قابل پیشگیری هستند، در مناسبت‌های گوناگون برنامه‌های آموزشی اجرا می‌شود.

وی درباره وضعیت زایمان در این مرکز گفت: تا سال ۱۳۹۱، ماهانه بین ۸۰۰ تا ۸۵۰ زایمان در بیمارستان الزهرا انجام می‌شد، اما این رقم اکنون به ۵۰ تا ۱۰۰ زایمان در ماه رسیده است؛ کاهشی که نشان‌دهنده افت محسوس نرخ فرزندآوری در جامعه است.

دکتر واعظی با اشاره به انجام زایمان‌های چندقلویی از دوقلو تا پنج‌قلو در این بیمارستان افزود: در زایمان سزارین، محدودیت‌هایی برای فرزندآوری بعدی ایجاد می‌شود، زیرا برش رحم می‌تواند بارداری‌های بعدی را با مشکلات جدی همراه کند.

وی با بیان اینکه در بسیاری از خانواده‌ها تعداد فرزندان به یک یا دو نفر محدود شده است، تاکید کرد: مادرشدن تنها به فرزندآوری خلاصه نمی‌شود، اما باید توجه داشت که بارداری زیر ۲۰ سال پرخطر محسوب می‌شود و بهترین بازه برای فرزندآوری معمولاً بین ۲۰ تا ۴۰ سالگی است؛ البته به شرط آنکه حمایت‌های لازم از خانواده‌ها صورت گیرد.

رئیس بیمارستان الزهرا (س) ادامه داد: آموزش زوجین در این زمینه ضروری است و باید بدانند که پدر و مادر شدن با تحصیل و حضور در جامعه منافاتی ندارد. همچنین بارداری در سنین بالا نیز با مخاطرات متعددی همراه است و لازم است خانواده‌ها در این باره آگاهی کافی داشته باشند.

واعظی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع انتخاب جنسیت اشاره کرد و گفت: گاهی در جامعه تمایل به داشتن فرزند با جنسیت خاص دیده می‌شود، در حالی که چنین نگاهی می‌تواند پیامدهای خاص خود را داشته باشد. در استان ما نسبت دختر به پسر متعادل است و نیازی به انتخاب جنسیت خاص وجود ندارد.

وی در پایان، نگهداری حیوانات به جای فرزند و برخی تمایلات نادرست اجتماعی را از دیگر چالش‌های موثر بر کاهش فرزندآوری دانست و بر ضرورت فرهنگ‌سازی و اصلاح نگرش عمومی در این زمینه تاکید کرد.

دکتر ناصر رهبری، مدیر گروه سلامت خانواده و جمعیت معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تبریز نیز با اشاره به همکاری حوزه‌های بهداشت و درمان گفت: مراقبت‌های اولیه در حوزه بهداشت انجام می‌شود و اگر این حوزه به‌عنوان پازل مکمل در کنار درمان قرار نگیرد، خدمات سلامت ناقص خواهد بود.

وی با اشاره به هفته ملی سلامت و هفته ملی جمعیت افزود: بحث جوانی جمعیت از سال ۱۳۹۳ مطرح شده، اما امروز کشور با چالش جدی در حوزه فرزندآوری مواجه است.

دکتر رهبری با بیان اینکه سهم جمعیت سالمند کشور از ۴.۷ درصد به ۱۵ درصد رسیده است، گفت: اکنون از هر ۱۰۰ نفر جمعیت، ۱۵ نفر بالای ۶۰ سال سن دارند و این روند نشان می‌دهد کشور به سمت سالمندی پیش می‌رود.

مدیر گروه سلامت خانواده و جمعیت معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تبریز با تاکید بر نقش حوزه بهداشت در کاهش مراجعات بیمارستانی و هزینه‌های درمان خاطرنشان کرد: هرچه خدمات پیشگیرانه در سطح بهداشت موثرتر باشد، بار مراجعه به بیمارستان و هزینه‌های درمان نیز کاهش می‌یابد.

وی از اجرای «مسابقه بزرگ سلامت» خبر داد و گفت: در این طرح از شهروندان درباره مراقب سلامت، به‌ورز و مرکز بهداشت منطقه محل سکونت‌شان پرسش می‌شود تا میزان آشنایی مردم با ساختار خدمات بهداشتی سنجیده شود.

دکتر رهبری در پایان با اشاره به فعالیت پاسگاه‌های بهداشت و مراکز سلامت افزود: در این مراکز، برای هر فرد مراقب سلامت تعیین شده، اما هنوز میزان مراجعه و استفاده مردم از این خدمات با چالش‌هایی روبه‌روست.